28 czerwca
28 czerwca jest 179. (w latach przestępnych 180.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 186 dni.
Święta
- imieniny obchodzą: Argymir, Ekhard, Heraklides, Heron, Ireneusz, Józef, Leon, Leona, Lubomir, Marcela, Paweł, Plutarch, Seren, Serena, Wincencja, Wincentam, Wincentyna i Zbrosław.
- Ukraina – Dzień Konstytucji
- Polska – Narodowy Dzień Pamięci Poznańskiego Czerwca 1956
- wspomnienia i święta w Kościele katolickim[1][2],, obchodzą:
Wydarzenia w Polsce
- 1569 – Uchwalono Unię lubelską.
- 1651 – Powstanie Chmielnickiego: rozpoczęła się bitwa pod Beresteczkiem, największa bitwa lądowa XVII wieku.
- 1657 – Wojska szwedzkie po krótkotrwałym oblężeniu zdobyły zamek w Złotowie oraz spaliły miasto.
- 1660 – Wojska polsko-litewskie pobiły armię rosyjską w bitwie pod Połonką.
- 1794:
- Lud Warszawy wtargnąwszy do więzień, powiesił targowiczan na szubienicach przy ratuszu.
- W Lipawie ogłoszono akt powstania Księstwa Kurlandzkiego.
- 1812 – Bitwa pod Dziawołtowem.
- 1922 – Artur Śliwiński został premierem.
- 1924 – Rozporządzeniem prezydenta RP zostało powołane przedsiębiorstwo Polskie Lasy Państwowe.
- 1927 – Prochy Juliusza Słowackiego po przewiezieniu do Polski złożono w Krypcie Wieszczów w Katedrze św. Stanisława i św. Wacława w Krakowie.
- 1945 – Powstał Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej.
- 1946 – Wprowadzono podział administracyjny na 14 województw i miasta wydzielone: Łódź i Warszawę.
- 1950:
- Sejm przyjął ustawę o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli.
- Zainaugurowała działalność Opera Bałtycka w Gdańsku.
- 1953 – Założono Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni.
- 1956 – W Poznaniu doszło do demonstracji robotniczych (Poznański Czerwiec '56).
- 1974:
- Premiera filmu Wiosna, panie sierżancie.
- W Czechowicach-Dziedzicach w KWK "Silesia" doszło do wybuchu i tąpnięcia: zginęło 32 górników.
- W Poznaniu oddano do użytku halę widowiskowo-sportową "Arena".
- 1981 – W 25. rocznicę Poznańskiego Czerwca '56 uroczyście odsłonięto Pomnik Ofiar Czerwca 1956 w Poznaniu.
- 1993 – Premiera filmu Pograbek.
- 1999 – Michał Listkiewicz został prezesem PZPN.
- 2003 – W Krakowie urodziły się pięcioraczki.
- 2006 – Otwarto Muzeum Bursztynu w Gdańsku.
- 2008 – Na krakowskich Błoniach odbył się koncert Celine Dion.
- 2008 – Arcybiskup Henryk Hoser objął urząd biskupa ordynariusza diecezji warszawsko-praskiej.
- 2009 – Po zakończeniu VI edycji Małopolskiego Pikniku Lotniczego na lotnisku Rakowice-Czyżyny miał miejsce wypadek samolotu Cessna 172. Zginęły dwie osoby (w tym pilot) a dwie zostały ranne.
Wydarzenia na świecie
- 550 – Został poświęcony kościół Świętych Apostołów w Konstantynopolu.
- 1098 – Krzyżowcy zdobyli Antiochię Syryjską.
- 1119 – Klęska krzyżowców w bitwie na Krwawym Polu.
- 1228 – Cesarz niemiecki i król Sycylii oraz Jerozolimy Fryderyk II wyruszył na wyprawę krzyżową.
- 1243 – Innocenty IV został papieżem.
- 1389 – (lub 15 czerwca) Klęska wojsk serbskich w bitwie na Kosowym Polu, ginie król Serbii Lazar I.
- 1461 – Edward IV został koronowany na króla Anglii.
- 1514 – Zostało założone Santiago de Cuba.
- 1519 – Karol V został wybrany na cesarza rzymskiego narodu niemieckiego.
- 1575 – Bitwa pod Nagashino w Japonii.
- 1629 – Wojna hugenocka we Francji: przywódca hugenotów Henryk de Rohan skapitulował w swej ostatniej twierdzy Alais i podpisał pokój łaski, na warunkach zaproponowanych przez kardynała Richelieu.
- 1635 – Gwadelupa została kolonią francuską.
- 1675 – Zwycięstwo wojsk brandenburskich nad Szwedami w bitwie pod Fehrbellin.
- 1763 – Trzęsienie ziemi na Węgrzech i Słowacji.
- 1770 – V wojna rosyjsko-turecka: zwycięstwo Rosjan w bitwie pod Riabową Mogiłą.
- 1778 – Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych: bitwa o Monmouth.
- 1812 – Kampania rosyjska Napoleona: bitwa pod Rykontami.
- 1838 – Wiktoria Hanowerska została koronowana na królową Zjednoczonego Królestwa.
- 1841 – W Paryżu odbyła się prapremiera baletu Giselle z muzyką Adolphe'a Adama,
- 1893 – Została poświęcona Nowa Katedra Mariacka w Hamburgu.
- 1902 – Kongres Stanów Zjednoczonych upoważnił rząd do nabycia francuskiej koncesji na wybudowanie Kanału Panamskiego.
- 1911 – W północnym Egipcie spadł pochodzący z Marsa meteoryt Nakhla.
- 1914 – Austriacki następca tronu arcyksiążę Franciszek Ferdynand Habsburg zginął zastrzelony wraz z żoną przez serbskiego zamachowca Gawriła Principa, co stanowiło casus belli I wojny światowej.
- 1919:
- Niemcy podpisały Traktat wersalski z państwami zwycięskiej koalicji.
- Została powołana Międzynarodowa Organizacja Pracy.
- 1922 – Irlandzka wojna domowa: rozpoczęła się bitwa o Dublin.
- 1931 – W Hiszpanii odbyły się wybory parlamentarne.
- 1936 – Została założona faszystowska Francuska Partia Ludowa (PPF).
- 1938 – Ważący 450 ton meteoryt wybuchł nad ziemią w pobliżu miejscowości Chicora w amerykańskim stanie Pensylwania.
- 1940:
- Namiestnik włoskiej Libii marszałek Italo Balbo zginął w wyniku omyłkowego zestrzelenia jego samolotu przez własną obronę przeciwlotniczą.
- Rumunia w wyniku radzieckiego ultimatum scedowała Besarabię na rzecz ZSRR.
- Rząd brytyjski uznał Charles'a de Gaulle'a za przywódcę wszystkich Wolnych Francuzów.
- 1942 – Wojska niemieckie na froncie wschodnim rozpoczęły operację "Fall Blau".
- 1945 – Założono meksykański klub piłkarski C.F. Monterrey.
- 1948:
- Kryzys jugosłowiański: Komunistyczna Partia Jugosławii została wykluczona z Kominformu.
- W wyniku trzęsienia ziemi w japońskim mieście Fukui zginęło 5390 osób.
- 1950 – Wojna koreańska: wojska północnokoreańskie zdobyły Seul.
- 1952 – W Long Beach (Kalifornia) odbył się pierwszy konkurs Miss Universe.
- 1954 – Dokonano oblotu amerykańskiego bombowca Douglas B-66 Destroyer.
- 1960 – Władze Kuby dokonały konfiskaty i nacjonalizacji amerykańskich rafinerii ropy naftowej zlokalizowanych na jej terytorium.
- 1962 – 81 osób zginęło w katastrofie samolotu An-10 pod Soczi.
- 1967 – Izrael zaanektował wschodnią część Jerozolimy.
- 1980 – Na Florydzie utworzono Park Narodowy Biscayne.
- 1981:
- 73 osoby zginęły w wyniku zamachu bombowego na siedzibę Partii Republiki Islamskiej w Teheranie.
- Giovanni Spadolini został premerem Włoch.
- 1982:
- 132 osoby zginęły w katastrofie Jaka-42 na Białorusi.
- Na piłkarskich mistrzostwach świata w Hiszpanii Polska pokonała Belgię 3:0.
- 1991 – Formalnie rozwiązano Radę Wzajemnej Pomocy Gospodarczej.
- 1992:
- Odbyły się pierwsze wielopartyjne wybory parlamentarne w Mongolii.
- Została uchwalona Konstytucja Estonii.
- 1993 – Został aresztowany amerykański seryjny morderca Joel Rifkin.
- 1995 – Utworzono niemiecki Park Narodowy Doliny Dolnej Odry.
- 1996:
- Amerykańska stacja CBS wyemitowała ostatni odcinek serialu obyczajowego Central Park West.
- Necmettin Erbakan został premierem Turcji.
- Została uchwalona Konstytucja Ukrainy.
- 1997 – Mike Tyson w czasie pojedynku bokserskiego z Evanderem Holyfieldem odgryzł rywalowi kawałek ucha.
- 2000:
- 7-letni uciekinier z Kuby Elián González zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego USA powrócił do ojczyzny.
- W Gniezdowie (Federacja Rosyjska) uroczyście otwarto Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu.
- 2004:
- USA i Libia wznowiły po 24 latach stosunki dyplomatyczne.
- Władzę w Iraku przejął tymczasowy rząd kierowany przez Ijada Alawiego, co formalnie zakończyło amerykańską okupację Iraku.
- 2005 – Zainaugurowano proces beatyfikacyjny Jana Pawła II.
- 2006 – Czarnogóra na mocy rezolucji Zgromadzenia Ogólnego ONZ została 192. członkiem ONZ.
- 2009 – W wyniku wojskowego zamachu stanu w Hondurasie od władzy odsunięto prezydenta Manuela Zelayę.
- 2010 – Pierre Nkurunziza został ponownie wybrany prezydentem Burundi.
Urodzili się
- 1243 – Go-Fukakusa, cesarz Japonii (zm. 1304)
- 1476 – Paweł IV, papież (zm. 1559)
- 1490 – Albert III von Brandenburg, kardynał, arcybiskup Moguncji i Magdeburga (zm. 1545)
- 1491 – Henryk VIII, król Anglii (zm. 1547)
- 1577 – Peter Paul Rubens, flamandzki malarz (zm. 1640)
- 1641 – Maria Kazimiera d'Arquien, królowa Polski, żona Jana III Sobieskiego(zm. 1716)
- 1653 – André Hercule de Fleury, francuski duchowny katolicki, kardynał, pierwszy minister Francji (zm. 1743)
- 1712 – Jan Jakub Rousseau, francuski pisarz, filozof, (zm. 1778)
- 1810 – Piotr Dahlman – polski poeta i publicysta (zm. 1847)
- 1824 – Paul Broca, francuski antropolog, chirurg (zm. 1880)
- 1846 – Juliusz Cezar Richter, właściciel księgarni i wydawnictwa w Łodzi (zm. 1905).
- 1867 – Luigi Pirandello, włoski pisarz, laureat Nagrody Nobla (zm. 1936)
- 1868 – Maurycy Allerhand, polski prawnik, profesor Uniwersytetu Lwowskiego (zm. 1942)
- 1873:
- Alexis Carrel, francuski fizjolog, chirurg (zm. 1944)
- Maria Teresa Oliwia Hochberg von Pless, niemiecka księżna, związana z zamkiem Książ (zm. 1943)
- 1875 – Henri Lebesgue, francuski matematyk (zm. 1941)
- 1878 – Stanisław Brzozowski, polski filozof, pisarz, publicysta, krytyk literacki (zm. 1911)
- 1883:
- Bolesław Drobner, polski polityk, członek PKWN (zm. 1968)
- Pierre Laval, francuski polityk, premier Francji (zm. 1945)
- 1895 – Kazimierz Sikorski, polski kompozytor, teoretyk muzyki, pedagog (zm. 1986)
- 1900 – Leon Kruczkowski, polski pisarz, publicysta, (zm. 1962)
- 1906 – Maria Göppert-Mayer, amerykańska fizyk pochodzenia niemieckiego, laureat Nagrody Nobla (zm. 1972)
- 1907 – Paul-Émile Victor, francuski etnolog, badacz polarny, podróżnik i pisarz (zm. 1995)
- 1909 – Eric Ambler, angielski pisarz (zm. 1998)
- 1911 – Edward Dietz – polski duchowny luterański (zm. 1988)
- 1912 – Carl Friedrich von Weizsäcker, niemiecki fizyk, filozof (zm. 2007)
- 1921:
- Jerzy Kusiak, polski polityk, minister gospodarki terenowej i ochrony środowiska
- P. V. Narasimha Rao, indyjski polityk, premier Indii (zm. 2004)
- 1926:
- Mel Brooks, amerykański reżyser filmowy, aktor
- Janusz Cegiełła, polski dziennikarz muzyczny (zm. 2011)
- 1927 – Frank Sherwood Rowland, amerykański chemik, laureat Nagrody Nobla (zm. 2012)
- 1928:
- Stan Barstow, brytyjski pisarz (zm. 2011)
- Hans Blix, szwedzki polityk, dyplomata
- 1929 – Alfred Miodowicz, polski działacz związkowy, polityk, przewodniczący OPZZ
- 1930 – Itamar Franco, brazylijski polityk, prezydent Brazylii (zm. 2011)
- 1931:
- Piotr Hemperek, polski duchowny katolicki, biskup lubelski (zm. 1992)
- Adam Zieliński, polski prawnik, prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, Rzecznik Praw Obywatelskich
- 1932:
- Andrzej E. Androchowicz, polski dziennikarz, reżyser filmów dokumentalnych, aktor (zm. 2006)
- Pat Morita, amerykański aktor (zm. 2005)
- 1935 – Andrzej Zakrzewski, polski reżyser filmowy
- 1936:
- Leszek Płażewski, polski pisarz, scenarzysta filmowy (zm. 2011)
- Andrzej Pstrokoński, polski koszykarz, trener koszykówki
- 1940 – Muhammad Yunus, bangladeski ekonomista, laureat Nagrody Nobla
- 1942:
- Chris Hani, południowoafrykański polityk, działacz komunistyczny (zm. 1993)
- Wacław Niewiarowski, polski polityk, minister przemysłu i handlu (zm. 2007)
- 1943:
- Klaus von Klitzing, niemiecki fizyk, laureat Nagrody Nobla
- Ryszard Krynicki, polski poeta
- 1946 – Bogdan Olewicz, polski autor tekstów piosenek, dziennikarz
- 1948:
- Kathy Bates, amerykańska aktorka
- Siergiej Bodrow, rosyjski reżyser filmowy
- 1950:
- Marek Cieślak, polski żużlowiec, trener żużlowy
- Marlene Streeruwitz, austriacka pisarka
- 1951 – Daniel Ruiz, hiszpański piłkarz
- 1952 – Pietro Mennea, włoski sprinter
- 1954 – Diana Wallis, brytyjska polityk
- 1955 – Nikołaj Zimiatow, rosyjski biegacz narciarski
- 1957 – Georgi Pyrwanow, bułgarski polityk, prezydent Bułgarii
- 1960 – Marek Jurek, polski polityk, marszałek Sejmu RP
- 1961 – Maria Ciunelis, polska aktorka
- 1963 – Beverly Craven, angielska wokalistka, pianistka, kompozytorka
- 1964 – Ewa Kierzkowska, polska polityk, wicemarszałek Sejmu
- 1965 – Maciej Szczęsny, polski piłkarz, bramkarz, komentator piłkarski
- 1966:
- John Cusack, amerykański aktor
- Mary Stuart Masterson, amerykańska aktorka
- 1967 – Lars Riedel, niemiecki lekkoatleta, dyskobol
- 1971:
- Lorenzo Amoruso, włoski piłkarz
- Fabien Barthez, francuski piłkarz, bramkarz
- 1972:
- Maria Butyrska, rosyjska łyżwiarka figurowa
- Mark Merklein, bahamski tenisista
- Alessandro Nivola, amerykański aktor
- 1973:
- Adrián Annus, węgierski młociarz
- Alberto Berasategui, hiszpański tenisista
- Chris Manchester, amerykański żużlowiec
- 1974 – Manola Diez, meksykańska aktorka
- 1975 – Imke Duplitzer, niemiecka szpadzistka
- 1976 – Shinobu Asagoe, japońska tenisistka
- 1977:
- Lindsay Lee-Waters, amerykańska tenisistka
- Łukasz Surma, polski piłkarz
- 1978 – Surina de Beer, południowoafrykańska tenisistka
- 1981 – Mara Santangelo, włoska tenisistka
- 1983 – Jörg Ritzerfeld, niemiecki skoczek narciarski
- 1985:
- Katarzyna Borowicz, polska dziennikarka, Miss Polonia
- Karolina Kosek, polska siatkarka
- Anselmo Moreno, panamski bokser
- 1987:
- Karin Knapp, włoska tenisistka
- Agnes Szatmari, rumuńska tenisistka
- 1994 – Husajn, jordański książę
Zmarli
- 548 – Teodora, cesarzowa wschodniorzymska, żona Justyniana I Wielkiego (ur. ok. 500)
- 572 – Alboin, król Longobardów (ur. ?)
- 767 – Paweł I, święty, papież (ur. ?)
- 928 – Ludwik III Ślepy, król Prowansji i Włoch (ur. 880)
- 1174 – Andrzej I Bogolubski, książę włodzimierski (ur. ok. 1111)
- 1194 – Xiaozong, cesarz Chin (ur. 1127)
- 1250 – Jan Parenti, włoski franciszkanin, generał franciszkanów (ur. ?)
- 1385 – Andronik IV Paleolog, cesarz bizantyjski (ur. 1348)
- 1389 – Łazarz Hrebeljanović, święty prawosławny, książę Serbii (ur. 1329)
- 1598 – Abraham Ortelius, flamandzki geograf, kartograf, historyk (ur. 1527)
- 1794 – Ignacy Jakub Massalski, biskup wileński (ur. 1727)
- 1813 – Gerhard von Scharnhorst, pruski generał (ur. 1755)
- 1836 – James Madison, amerykański polityk, prezydent USA (ur. 1751)
- 1889 – Maria Mitchell, amerykańska astronom (ur. 1818)
- 1900:
- Maria Du Zhao, chińska męczennica, święta katolicka (ur. 1849)
- Łucja Wang Cheng, chińska męczennica, święta katolicka (ur. 1882)
- Maria Fan Kun, chińska męczennica, święta katolicka (ur. 1884)
- Maria Qi Yu, chińska męczennica, święta katolicka (ur. 1885)
- Maria Zheng Xu, chińska męczennica, święta katolicka (ur. ok. 1889)
- 1911 – Abraham Abraham, amerykański przedsiębiorca, filantrop (ur. 1843)
- 1914:
- Franciszek Ferdynand Habsburg, austriacki arcyksiążę (ur. 1863)
- Zofia von Hohenberg, żona Franciszka Ferdynanda Habsburga, hrabianka pochodząca z czeskiej rodziny szlacheckiej Chotek von Chodkova und Wogin (ur. 1868)
- 1922 – Welimir Chlebnikow, rosyjski pisarz (ur. 1885)
- 1932 – Maironis, litewski duchowny katolicki, filozof, pisarz (ur. 1862)
- 1937 – Max Adler, austriacki prawnik, działacz socjalistyczny (ur. 1873)
- 1940:
- Italo Balbo, włoski lotnik, twórca i marszałek włoskiego lotnictwa wojskowego, polityk faszystowski (ur. 1896)
- Paweł Romocki, polski polityk, minister komunikacji (ur. 1880)
- 1943 – Ladislav Vácha, czeski gimnastyk (ur. 1899)
- 1948 – Ludwik Jaxa-Bykowski, polski biolog (ur. 1881)
- 1955 – Grigorij Gamburcew, rosyjski geofizyk, sejsmolog (ur. 1903)
- 1972 – Louis Wolff, amerykański kardiolog (ur. 1898)
- 1974 – Vannevar Bush, amerykański wynalazca, teoretyk informatyki (ur. 1890)
- 1976 – Stanley Baker, brytyjski aktor i producent filmowy (ur. 1928)
- 1977 – Magda Lupescu, metresa i żona króla Rumunii Karola II (ur. 1895)
- 1981 – Terry Fox, kanadyjski lekkoatleta, działacz na rzecz walki z nowotworami (ur. 1958)
- 1982 – Wiesław Maniak, polski sprinter (ur. 1938)
- 1992 – Michaił Tal, łotewski szachista (ur. 1936)
- 1998 – Wilhelmina Skulska-Kruczkowska, polska dziennikarka, publicystka (ur. 1918)
- 2000 – Józef Tischner, polski duchowny katolicki, filozof (ur. 1931)
- 2002:
- Władysław Grotyński, polski piłkarz (ur. 1945)
- Joanna Pollakówna, polska poetka (ur. 1939)
- 2006 – Theodore Levitt, amerykański ekonomista (ur. 1925)
- 2007 – Ki'ichi Miyazawa, japoński polityk, premier Japonii (ur. 1919)
- 2008 – Rusłana Korszunowa, kazachstańska modelka (ur. 1987)
- 2010:
- Robert Byrd, amerykański polityk (ur. 1917)
- Nicolas Hayek, szwajcarski przedsiębiorca, współzałożyciel i prezes zarządu Grupy Swatch (ur. 1928)
- 2011 – Giorgio Bernardin, włoski piłkarz (ur. 1928)
Przypisy
- ↑ Chronologiczny spis informacji o świętych i błogosławionych. na brewiarz.katolik.pl
- ↑ Żywoty Świętych.